Το μελισσόχορτο, είναι ένα πολυετές αρωματικό βότανο της οικογένειας των Χειλανθών (Lamiaceae). Είναι βότανο με χαρακτηριστικό λεμονάτο άρωμα που προσελκύει μέλισσες – εξ’ ου και το όνομα του. Από την αρχαιότητα, το μελισσόχορτο ως βότανο χρησιμοποιείται για τις ηρεμιστικές και αντιμικροβιακές του ιδιότητες, καθιστώντας το δημοφιλές σε τσάι, αιθέρια έλαια και εκχυλίσματα. Το αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου, πιο συγκεκριμένα, ξεχωρίζει για την ικανότητα του να προάγει τη χαλάρωση και την καλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος. Ενώ παράλληλα μειώνει το άγχος και συμβάλλει στην περιποίηση της επιδερμίδας.
Σε αυτό το άρθρο, λοιπόν, θα εξετάσουμε το μελισσόχορτο και τις ιδιότητες του, θα μάθουμε έναν εύκολο τρόπο για παρασκευή τσαγιού, θα ανακαλύψουμε συνταγές και θα αναφερθούμε στη σχέση «μελισσόχορτο και θυροειδής», ενώ θα δούμε πώς μπορείτε πολύ εύκολα να το εντάξετε στη ρουτίνα σας με τα προϊόντα της Alembicon.
Ποιες ήταν οι παραδοσιακές χρήσεις του;
Το μελισσόχορτο ως βότανο έχει μακρά ιστορία χρήσης στην παράδοση πολλών χωρών. Οι αρχαίοι Έλληνες το χρησιμοποιούσαν για την επούλωση πληγών και την τόνωση της διάθεσης. Ενώ ο Πλίνιος ο Πρεσβύτερος το συνιστούσε για την ανακούφιση από το άγχος. Μάλιστα, στην αρχαία Ελλάδα το μελισσόχορτο είχε συνδεθεί με τη θεά Άρτεμις. Επίσης, πολλοί λαοί το τοποθετούσαν κοντά στις κυψέλες για να επιστρέφουν οι μέλισσες, αλλά και για να προσελκύουν σμήνη που μπορεί να περιπλανούνται στην περιοχή. Στον Μεσαίωνα, οι μοναχοί καλλιεργούσαν το μελισσόχορτο ως φυτό για την παρασκευή τονωτικών και αρωματικών ποτών. Ενα απο αυτά είναι το «Carmelite Water», ένα μείγμα μελισσόχορτου και άλλων βοτάνων για χαλάρωση [1].
Σήμερα, το μελισσόχορτο ως βότανο, αλλά και το αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου, που είναι ιδιαίτερα δημοφιλές, χρησιμοποιούνται στην αρωματοθεραπεία, καθώς και σε καλλυντικά και φυτικά σκευάσματα, για τις ηρεμιστικές τους ιδιότητες, αλλά και για τη μείωση του οξειδωτικού στρες. Ειδικότερα, τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μία στροφή προς τη χρήση φυσικών σκευασμάτων. Γιαυτό και η Alembicon αναγνωρίζοντας την ανάγκη για ποιοτικά προϊόντα δημιούργησε μία σειρά από αιθέρια έλαια σε απόλυτη αρμονία με τη φύση.
Το Αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου
Μέθοδος Εξαγωγής
Το αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου παράγεται μέσω απόσταξης με ατμό και η απόδοση είναι ιδιαίτερα χαμηλή. Η απόδοση όπως και η ποιότητά του το καθιστούν το ένα από τα πιο ακριβά αιθέρια έλαια. Αυτό συμβαίνει γιατί το μελισσόχορτο ως φυτό έχει πολύ μικρή ποσότητα αιθέριου ελαίου στα φύλλα του και αυτό έχει ως αποτέλεσμα να απαιτούνται μεγάλες ποσότητες κατά την παραγωγική διαδικασία. Το έλαιο αυτό έχει απαλό κίτρινο χρώμα και φρέσκο, λεμονάτο άρωμα, που το καθιστά ιδανικό για αρωματοθεραπεία. Μάλιστα, στην Alembicon όλη η διαδικασία, από την καλλιέργεια μέχρι την απόσταξη, ελέγχεται αυστηρά, ώστε το τελικό προϊόν που θα παραλάβουμε να έχει άριστα ποιοτικά χαρακτηριστικά και να προσφέρει όλες τις ευεργετικές ιδιότητες του φυτού.
Χημική Σύνθεση
Το αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου περιέχει μια σειρά από σημαντικές ενώσεις που του χαρίζουν αντιμικροβιακή, αντιφλεγμονώδη και χαλαρωτική δράση. Ας δούμε κάποιες από αυτές και με ποιες ιδιότητες συνδέονται:
- Κιτράλη: 30-50%. Του δίνει το λεμονάτο άρωμα και ηρεμιστικές ιδιότητες.
- Κιτρονελλάλη: 10-30%. Συνδέεται με αντιμικροβιακή δράση.
- Λιναλοόλη: 5-15%. Γνωστή για τις χαλαρωτικές της ιδιότητες.
- Β-καρυοφυλλένιο: Αντιφλεγμονώδες και αντιοξειδωτικό.
- Γερμακρένιο-D: Του προσδίδει αντιφλεγμονώδη δράση [2].
Πιο συγκεκριμένα, το μελισσόχορτο έχει ιδιότητες απαραίτητες για τη βελτίωση της ευεξίας, ενώ επιπλέον μπορεί να χρησιμοποιηθεί με πολλούς τρόπους. Είτε το προσθέσουμε σε ροφήματα και παγωτά είτε σε μία κρεμώδη βάση για να ενταχθεί σε μία ρουτίνα περιποίησης προσώπου και σώματος, το μελισσόχορτο έχει πολλά να προσφέρει.
Ποιες είναι οι ιδιότητες & τα οφέλη του μελισσόχορτου;
Όπως ήδη αναφέραμε το μελισσόχορτο έχει ιδιότητες, που εκτείνονται σε ένα ευρύ φάσμα και περιλαμβάνουν ηρεμιστική, αντιοξειδωτική, αντιμικροβιακή και αντιφλεγμονώδη δράση, με το αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου να ξεχωρίζει για την αποτελεσματικότητα του χάρη στην υψηλή συγκέντρωση ευεργετικών συστατικών. Ας δούμε, όμως, παρακάτω τα σημαντικότερα οφέλη του συγκεκριμένου αιθέριου ελαίου λίγο πιο αναλυτικά.
Χαλάρωση και μείωση του άγχους
Η λιναλοόλη και η κιτράλη στο αιθέριο έλαιο προάγουν τη χαλάρωση, μειώνοντας το άγχος και την ένταση. Μελέτη του 2014 έδειξε ότι η εισπνοή του αιθέριου ελαίου μελισσόχορτου μείωσε τα επίπεδα άγχους σε εθελοντές που συμμετείχαν στην έρευνα [3]. Επιπλέον, έχει διαπιστωθεί ότι και το τσάι μελισσόχορτου έχει παρόμοια δράση, βοηθώντας στη μείωση της ανησυχίας και της ευερεθιστότητας. Γνωρίζατε ότι μπορείτε να φτιάξετε ρόφημα με μελισσόχορτο απλά προσθέτοντας μία σταγόνα αιθέριο έλαιο σε κάποιο αφέψημα της αρεσκείας σας; Αυτό, όμως, είναι κάτι που θα σας πούμε παρακάτω.
Βελτίωση ύπνου
Το μελισσόχορτο βοηθά στη βελτίωση της ποιότητας του ύπνου, ιδιαίτερα όταν συνδυάζεται με βότανα όπως η βαλεριάνα. Αξίζει εδώ να αναφέρουμε ότι έχουν πραγματοποιηθεί μελέτες, που αποδεικνύουν ότι το εκχύλισμα μελισσόχορτου μείωσε την αϋπνία σε ασθενείς με ήπιο άγχος. Αυτό συμβαίνει γιατί το μελισσόχορτο έχει ιδιότητες κατευναστικές και ηρεμιστικές συμβάλλοντας στη χαλάρωση πνεύματος και σώματος.
Αντιμικροβιακή και αντιική δράση
Το αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου, σύμφωνα με στοιχεία μελετών, έχει αποδειχθεί αποτελεσματικό κατά του ιού του απλού έρπητα (Herpes simplex virus), μειώνοντας τη διάρκεια και τη σοβαρότητα των εξάρσεων όταν εφαρμόζεται τοπικά. Επίσης, η κιτρονελλάλη και η κιτράλη καταπολεμούν βακτήρια και μύκητες (όπως Staphylococcus aureus και Candida albicans).
Φροντίδα Δέρματος
Οι αντιφλεγμονώδεις και αντιοξειδωτικές ιδιότητες του ελαίου το καθιστούν ιδανικό για την αντιμετώπιση δερματικών ερεθισμών, όπως το ήπιο έκζεμα, αλλά και η ακμή. Μπορεί να καταπραΰνει το κόκκινο ή ερεθισμένο δέρμα και να προάγει την επούλωση μικροτραυμάτων. Γι΄ αυτό και συχνά αποτελεί συστατικό σε προϊόντα περιποίησης του δέρματος [4].
Πεπτική υγεία
Το μελισσόχορτο σε τσάι βοηθά στην ανακούφιση από φούσκωμα, κράμπες και δυσπεψία, χάρη στις αντισπασμωδικές του ιδιότητες. Προσθέστε μία σταγόνα από το αιθέριο έλαιο της Alembicon σε αφέψημα ή ακόμη και νερό για να ανακουφιστείτε από διαταραχές του πεπτικού συστήματος.
Βελτίωση γνωστικής λειτουργίας
Το μελισσόχορτο μπορεί να ενισχύσει τη μνήμη και την προσοχή. Μια μελέτη του 2003 έδειξε ότι η χορήγηση εκχυλίσματος μελισσόχορτου βελτίωσε τη γνωστική απόδοση σε υγιείς ενήλικες [5].
Μελισσόχορτο και θυρεοειδής
Μελισσόχορτο και θυροειδής συνδέονται λόγω της ικανότητας του βοτάνου να επηρεάζει τη λειτουργία του συγκεκριμένου αδένα. Μελέτες έχουν δείξει ότι το εκχύλισμα μελισσόχορτου μπορεί να συμβάλλει θετικά σε περιπτώσεις υπερθυρεοειδισμού ηρεμώντας τον υπερκινητικό θυροειδή αδένα. Ωστόσο, οι κλινικές μελέτες είναι περιορισμένες και η χρήση του για διαταραχές του θυροειδούς απαιτεί ιατρική καθοδήγηση, καθώς μπορεί να επιδεινώσει τον υποθυρεοειδισμό.
Ποιες είναι οι χρήσεις του αιθέριου ελαίου μελισσόχορτου;
Σε αυτό το σημείο θα δούμε πως το αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου μπορεί να χρησιμοποιηθεί με διάφορους τρόπους, ενώ στη συνέχεια θα εντάξουμε το μελισσόχορτο σε συνταγέςγια να σας δείξουμε πόσο εύκολα μπορείτε να συμπεριλάβετε στην καθημερινότητα σας αυτό το ευεργετικό βότανο.
● Aromatherapy
Με την αρωματοθεραπεία μπορείτε να φρεσκάρετε την ατμόσφαιρα του σπιτιού σας και παράλληλα να δημιουργήσετε ένα περιβάλλον για να χαλαρώσετε. Απλά προσθέστε 3 – 4 σταγόνες από το αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου σε μία συσκευή αρωματοθεραπείας για να δημιουργήσετε μια ήρεμη ατμόσφαιρα. Ιδανικό για βραδινή χαλάρωση ή διαλογισμό.
● Τοπική εφαρμογή
Πολλά αιθέρια έλαια, μεταξύ των οποίων και το μελισσόχορτο μπορεί να αραιωθεί σε έλαιο, όπως το αμυγδαλέλαιο ψυχρής έκθλιψης ή σε κρεμώδη βάση για να το χρησιμοποιείτε σε πρόσωπο ή σώμα. Με τον τρόπο αυτό θα καταπραΰνετε τις ερεθισμένες περιοχές και θα αναζωογονήσετε το δέρμα σας.
● Εσωτερική Χρήση
Η εσωτερική χρήση του αιθέριου ελαίου μελισσόχορτου, δηλαδή η κατάποση, πρέπει να γίνεται μετά από ιατρική συμβουλή και το σκεύασμα που θα καταναλώσετε πρέπει να είναι σωστά αραιωμένο, όπως ισχύει και για όλα τα αιθέρια έλαια, λόγω των υψηλών συγκεντρώσεων των συστατικών τους. Συγκεκριμένα, μπορείτε να αραιώσετε μία σταγόνα αιθέριο έλαιο σε ένα φλιτζάνι με νερό για να απομακρύνετε το στρες της ημέρας ή για να ανακουφιστείτε από γαστρεντερικές ενοχλήσεις. Πρόκειται για έναν πολύ εύκολο τρόπο για να επωφεληθείτε από το μελισσόχορτο και τις ιδιότητες του.
Μελισσόχορτο τσάι: παρασκευή
Με μελισσόχορτο – βότανο μπορεί πολύ εύκολα να παρασκευαστεί τσάι, αρκεί να αγοράσετε από κάποιο κατάστημα αποξηραμένα φύλλα και άνθη, τα οποία μουλιάζετε σε ζεστό νερό και έχετε το ρόφημα που θέλετε. Ωστόσο, στην Alembicon έχουμε μία μέθοδο ακόμη πιο εύκολη που θα σας δώσει όλες τις ευεργετικές ιδιότητες του φυτού με μία μόνο κίνηση!
Συγκεκριμένα, για να φτιάξετε μελισσόχορτο τσάι η παρασκευή μπορεί να γίνει ακόμη πιο γρήγορη εάν απλά προσθέσετε μία σταγόνα αιθέριο έλαιο σε ένα ποτήρι με το αφέψημα της αρεσκείας σας. Επίσης, μπορείτε να προσθέσετε 1 – 2 σταγόνες σε ζεστά ή κρύα ροφήματα, για να δώσετε το υπέροχο δροσιστικό και λεμονάτο άρωμα του, ενώ το ίδιο μπορείτε να κάνετε ακόμα και σε σπιτικό παγωτό. Επομένως, εάν θέλετε να εντάξετε στη διατροφή σας μία κούπα μελισσόχορτο τσάι, η παρασκευή του απαιτεί απλά να έχετε στην κουζίνα σας το αιθέριο έλαιο του βοτάνου.
Μελισσόχορτο & συνταγές
Το μελισσόχορτο είναι ένα ευέλικτο βότανο και μπορεί πολύ εύκολα να χρησιμοποιηθεί σε καθημερινή βάση. Ας δούμε, λοιπόν, πως μπορούμε να εντάξουμε το μελισσόχορτο σε συνταγές που θα φτιάξετε εύκολα και γρήγορα για να φρεσκάρετε την επιδερμίδα σας ή να δημιουργήσετε υπέροχη ατμόσφαιρα στο σπίτι σας.
1. Σπρέι χώρου
Σε ένα μπουκάλι σπρέι αναμίξτε 100 ml αποσταγμένο νερό, 10 σταγόνες αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου και 5 σταγόνες αιθέριο έλαιο λεβάντας. Ψεκάστε σε κουρτίνες, μαξιλάρια ή χώρους διαλογισμού για να δημιουργήσετε μία ήρεμη ατμόσφαιρα. Εάν απλά προσθέσετε, κατά τον ίδιο τρόπο, μερικές σταγόνες αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου σε ένα μπουκάλι σπρέι με νερό τότε έχετε φτιάξει ένα απλό απωθητικό κουνουπιών.
2. Τονωτικό προσώπου
Για το συγκεκριμένο τονωτικό θα χρειαστείτε 50 ml νερό αμαμελίδας, 2 σταγόνες αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου και 1 σταγόνα αιθέριο έλαιο ελίχρυσου. Ανακατέψτε πολύ καλά και έχετε έτοιμο ένα φυσικό προϊόν, το οποίο μπορείτε να χρησιμοποιείτε με λίγο βαμβάκι σε καθαρό πρόσωπο.
3. Χαλαρωτικό λάδι μασάζ
Είχατε μία δύσκολη μέρα και θέλετε να χαλαρώσετε. Τότε ακολουθήστε τα παρακάτω βήματα για να παρασκευάσετε το πιο εύκολο χειροποίητο και φυσικό λάδι για μασάζ. Σε 30 ml αμυγδαλέλαιο ψυχρής έκθλιψης προσθέστε 3 σταγόνες αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου και 2 σταγόνες αιθέριο έλαιο λεβάντας. Ιδανικό για μασάζ σε ώμους, αυχένα και πλάτη, καθώς μειώνει την ένταση και προάγει τη χαλάρωση.
Από που θα αγοράσετε μελισσόχορτο;
Επιλέξτε αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου από αξιόπιστες πηγές με πιστοποίηση GR-BIO-10. Η Alembicon παράγει το δικό της έλαιο από μελισσόχορτο που προέρχεται από βιολογικές καλλιέργειες, εξασφαλίζοντας έτσι υψηλή ποιότητα. Επικοινωνήστε μαζί μας, ρωτήστε μας τυχόν απορίες για τα προϊόντα μας και θα χαρούμε να σας ενημερώσουμε για τα ευεργετικά συστατικά τους όπως και για τις μεθόδους παραγωγής που μας επιτρέπουν να διαθέτουμε στην αγορά ένα προϊόν απόλυτα φυσικό, από άριστες πρώτες ύλες, που διατηρεί αναλλοίωτες όλες τις ιδιότητες του φυτού.
Συνδυασμοί με Προϊόντα Alembicon
Για μέγιστα οφέλη, συνδυάστε το αιθέριο έλαιο μελισσόχορτου με αιθέριο έλαιο λεβάντας, καθώς προάγει τη χαλάρωση και βοηθάει στον ύπνο. Επίσης, εάν συνδυάσετε τα δύο συγκεκριμένα έλαια και τα αραιώσετε σε έλαιο βάσης της αρεσκείας σας, όπως το αμυγδαλέλαιο, μπορείτε να το εφαρμόσετε στην επιδερμίδα σας για άμεση αναζωογόνηση, αλλά και για να καταπολεμήσετε τυχόν ερεθισμούς.
Πηγές – βιβλιογραφία:
[1] Grieve, M. (1931). A Modern Herbal. Dover Publications.
[2] Mimica-Dukić, N., et al. (2004). Chemical composition and antimicrobial activity of Melissa officinalis L. essential oil. Journal of Essential Oil Research, 16(4), 313-316.
[3] Kennedy, D. O., et al. (2014). Anxiolytic effects of a combination of Melissa officinalis and Valeriana officinalis during laboratory-induced stress. Phytotherapy Research, 28(2), 274-280.
[4] Bilia, A. R., et al. (2002). Essential oil of Melissa officinalis L.: Chemical composition and antioxidant activity. Fitoterapia, 73(7-8), 669-675.
[5] Kennedy, D. O., et al. (2003). Modulation of mood and cognitive performance following acute administration of single doses of Melissa officinalis (Lemon balm) with human CNS nicotinic and muscarinic receptor-binding properties. Neuropsychopharmacology, 28(10), 1871-1881.